Frits Winkelmolen, Neer
De kerkrazzia in Neer op 8 oktober 1944
Een
veel gemaakte fout is, dat men denkt dat er alleen maar mannen opgepakt werden
die in de kerk zaten. Maar dat is niet waar.
Mijn opa (Frits Winkelmolen) is opgepakt in zijn eigen huis, maar ook op de
dag van de kerkrazzia's, want de Duitsers pakten iedereen (van de mannen) op
die ze op straat zagen.
Zo
ging hij met andere mannen van Neer en Helden lopend naar Venlo.
Ze gingen via Kessel het veer over naar Tegelen, waar veel mensen op straat
liepen. Daar was een hele goede kans om te ontsnappen, want de Duitsers konden
niet zien of je een gevangene was of niet.
Dat kwam doordat daar geen razzia's waren.
Toen ze in Venlo aangekomen waren (om 4 uur 's morgens) werden ze in veewagens
geladen naar Wuppertal, waar ze een paar dagen bleven.
Van Wuppertal gingen ze naar Salzgitter, waar ze ook een paar dagen bleven. Die reis duurde 36 uur. Dus je kunt je wel indenken dat dat geen pretje was.
Daarna gingen ze naar het kamp Haverlah Wiese.
En
14 oktober gingen ze naar het kamp Hilkerode. In Hilkerode werden ze met 14
man in één kamer gezet. Daar kregen ze ook ongeveer 1 kilo brood
voor 4 dagen per persoon; dat is dus 250 gram voor een hele dag.
Er was daar ook een keuring. Er waren 31 mannen afgekeurd.
Op
24 oktober 1944 kregen ze het bericht dat ze in de fabriek in Bad Lauterberg
moesten gaan werken.
En de volgende dag (25 oktober 1944) moesten ze daar gaan werken.
Er werd een pak (een rubberen) aangemeten, omdat ze in een chemische fabriek
moesten werken.
De mensen uit Neer hadden geluk, want er was geen plaats meer voor hen.
Dus moesten ze boven de fabriek slapen en daar was het warm en het was winter.
In die fabriek moesten ze brandstof maken voor de V1's en V2's.
De eerste 3 maanden moesten ze kijken hoe de machines werkten. Na die tijd moesten
ze zelf de machines kunnen bedienen.
Er werd daar ook sabotage gepleegd, misschien omdat ze tegen de oorlog waren.
Toen
ze bevrijd waren, probeerden ze naar huis te lopen.
Ze kwamen na verloop van tijd in een kazerne van de Amerikanen.
Ze werden niet direct naar Neer gebracht, want er was in Nederland hongersnood
(maar niet in Limburg).
Ze werden na een week naar Hannover gebracht.
Na een paar dagen kwamen ze bij Winterswijk over de grens.
Ze werden met de trein naar Venlo gebracht, maar ze mochten niet direct naar
huis.
Ze
kwamen pas op de 19e juni 1945 weer in Neer aan.
Je kunt je wel bedenken dat de familie door het dolle heen was, toen ze weer
thuiskwamen.
De familie was trouwens een poos in de tijd dat de mannen weg waren, geëvacueerd
geweest vanwege het schietgevaar.
De mannen zijn in de tijd tussen oppakken en terugkomst ruim 8 maanden en 11
dagen weg geweest.
Frits Winkelmolen was, toen hij in Duitsland was, 23 jaar.
![]() |
Frits Winkelmolen heeft dit verhaal op 26 mei 2004 verteld aan Wouter Landzaat en Toby van der Velden van basisschool De Kwir. Wouter is een kleinkind van Frits Winkelmolen. | ![]() |